Müzik Eseri Sahipleri Meslek Birliği (MESAM), müzik üretiminde ve kullanımında yapay zekâ teknolojilerine yönelik etik ve hukuki çerçeveyi belirleyen ilkelerini kamuoyuyla paylaştı. Ocak 2026 tarihli duyuruda, yapay zekânın yaratıcı süreci destekleyen bir araç olabileceği vurgulanırken, müzikte esas yaratıcı gücün insan emeği olduğu özellikle öne çıkarıldı.
MESAM, telif korumasının temelinde insanın fikri yaratıcılığının yer aldığını belirterek, yapay zekânın bu emeğin yerine geçmemesi gerektiğini ifade etti. Açıklamada, MESAM repertuvarında bulunan eserlerin yapay zekâ sistemlerinde eğitim, model geliştirme veya türetme gibi amaçlarla izinsiz kullanılmasının telif hakkı ihlali anlamına geldiği vurgulandı. Bu tür kullanımların ancak hak sahiplerinin onayı ve lisans mekanizmaları aracılığıyla mümkün olabileceği belirtildi.
Duyuruda manevi haklar ve kişilik haklarının korunmasına da özel bir yer ayrıldı. Sanatçıların sesi, yorumu ve üslubunun yapay zekâ yoluyla taklit edilmesi; deepfake ses üretimi ya da stil kopyalama gibi uygulamaların açık rıza olmadan yapılamayacağı ifade edildi.
MESAM ayrıca, insan katkısı olmaksızın yapay zekâ tarafından üretilen çıktılarının eser niteliği taşımadığını, ancak bu üretimlerin mevcut insan yaratıcılığından beslenerek ekonomik değer oluşturabileceğini belirtti. Yapay zekâ bir araç olarak kullanılsa bile, ortaya çıkan üründe insanın yaratıcı iradesi belirleyici olduğu sürece telif korumasının geçerli olacağı vurgulandı.
Gelir paylaşımı konusunda şeffaflık ve adalet ilkesinin benimsendiğini açıklayan MESAM, yapay zekâ uygulamalarından doğan gelirlerin eser sahiplerine hakkaniyetli biçimde dağıtılacağını duyurdu. Bunun yanı sıra repertuvar verilerinin güvenliğinin yasal koruma altında olduğu ve izinsiz erişim ya da kullanımın mümkün olmadığı hatırlatıldı.
Son olarak yapay zekâ şirketlerinin hangi verileri kullandıkları ve bu verileri nasıl işledikleri konusunda şeffaf olmakla yükümlü olduğu belirtilirken, teknolojik gelişmelere paralel olarak bu ilkelerin düzenli şekilde güncelleneceği ifade edildi.
Hazırlayan: Viva Haber
Kaynak: mesam.org.tr
(Son güncelleme: 18 Şubat 2026)
